ΣΥΝΑΙΣΘΗΣΙΑ, ΜΕΤΩΝΥΜΙΑ, ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΚΑΙΝΑ ΔΑΙΜΟΝΙΑ ( Ή ΑΛΛΙΩΣ: ΠΩΣ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΤΡΙΤΟΣ ΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ – ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΜΙΑ ΚΡΙΤΙΚΗ)
pH: 3,21, σάκχαρα: 0,8 g/l, ολική οξύτητα: 6,2 g/l, ολικά στερεά: 18 g/l, πυκνότητα: 1.085/85 °Oe, alc: 13,2 abv, ολικό θειώδες: 144 mg/l, ελεύθερο θειώδες: 23 mg/l, κ.τ.λ, κ.τ.λ..
Χάλια, ε;
Πάμε τώρα στά αρώματα: στην αρχή λίγο trimethyl dihydronaphthalene μαζί με benzaldehyde και ethyl acetate, αρκετό 5-methyl-furfural από το βαρέλι, που μετεξελίσσεται σε ethyl-3-mercaptoproprionate, μετά σε 2-furanmethanethiol, 2-methyl-3-mercaptobutan-1-ol και άλλες πτητικές θειόλες.
ΚΟΛΑΣΗ, ε;
Για να μην πω για τα χρώματα, που είναι στη ουσία δονήσεις και μπλέξουμε με κβαντομηχανικές (και αφήσουμε απ΄έξω φασιστικά όσους έχουν δυσχρωματοψία, αχρωματοψία, δαλτονισμό.
Όχι, δεν πρόκειται γιά κάποια έκρηξη επιδειξιομανίας, άλλωστε αυτά τα στοιχεία μπορούν να βρεθούν από οποιονδήποτε, οπουδήποτε αναζητηθούν σωστά.
Ο κόσμος της κριτικής και περιγραφής του κρασιού πολλές φορές είναι γεμάτος αντιφάσεις, υπερβολές, πλατειασμούς και μεγαλοστομίες (μηδέ του γράφοντος εξαιρουμένου). Είναι επίσης πολλές φορές έμπλεος δυσνόητων εκφράσεων, υψιπετών δήθεν νοημάτων -χωρίς νόημα-, είτε οιστρηλατημένος από υπερβάλλοντα ενθουσιασμό, είτε γιατί τα κόμπλεξ και η κενοδοξία σπρώχνουν από μόνα τους.
Είναι όμως πράγματι έτσι;
Εδώ βέβαια να πούμε, ότι όσοι πίνουν από το ίδιο μπουκάλι, το ίδιο κρασί, δεν αντιλαμβάνονται την ίδια εμπειρία.
Είτε λόγω διαφορετικού γνωσιολογικού υπόβαθρου, είτε λόγω ελλιπούς τεχνικής ή επιστημονικής κατάρτισης, είτε ανεπαρκούς οσφρητικής μνήμης και προσλαμβανουσών, είτε κουλτούρας, είτε στό φινάλε λόγω διαφορετικής φυσιολογίας των αισθητηριακών κέντρων, δυστυχώς δεν είναι δυνατός (και δεν είναι ρατσιστικά όλα αυτά γιατί μας περιλαμβάνουν όλους) ο επιμερισμός της πληροφορίας προς τον εγκέφαλο της οξύτητας, mouthfeel, γλυκύτητας, τανινών, γεύσεων, αρωμάτων κ.τ.λ. , σε όλους το ίδιο και σε ίσες ποσότητες, ένταση, αξία.
Ανάμεσα στην άκρατη επιστημονοσύνη (…) που με τρόμο ειδώθηκε από κάποιους στις πρώτες αράδες και τις τηλεγραφικές, διεκπεραιωτικές περιγραφές, που χρησιμοποιούνται εν είδει λεξικού ενδοσυνεννόησης των ”μυημένων”, υπάρχει ένας ολόκληρο σύμπαν ολιστικής προσέγγισης, με εκφράσεις ή λέξεις που μπαίνουν στη θέση άλλων, με φαινομενικά λιγότερη ακρίβεια, αλλά πολύ περισσότερο ”χρώμα”.
Η συναισθησία, ο ερεθισμός δηλαδή μιας αίσθησης από μία άλλη, είναι ένα παράδοξο φαινόμενο, όπου κάποιος π.χ. που διαβάζει τη λέξη ”κάρο”, ”βλέπει” αυτομάτως το κόκκινο χρώμα ή κάποιος που ακούει μιά συγκεκριμένη νότα ή τραγούδι, ”γεύεται” κάτι γλυκό στο στόμα.
Και εμείς όμως που δεν είμαστε συναισθητικοί, παραβλέπουμε το γεγονός ότι αρκετές φορές, περιγράφουμε μιά μυρωδιά ως γλυκιά, σε μιά λανθάνουσα συναισθητική κατάσταση.
Μα, γιά στάσου, το γλυκό δεν είναι γεύση;
Συνδέοντας λοιπόν συγκεκριμένες μυρωδιές με συγκεκριμένες γεύσεις στον εγκέφαλό μας, χωρίς καν να το καταλάβουμε, δημιουργούμε παγιωμένη αντιλήψη γιά την γλυκιά, ας πούμε, γεύση.
Άς αφήσουμε όμως τα βαθιά νερά της ψυχοφυσικής και τις (ενδεχομένως) παθογένειες και ας το μετουσιώσουμε σε κάτι πιό γόνιμο με μιά ελαφριά μετατροπούλα..
Σε μερικούς ”καλλιτεχνικούς” τύπους ανθρώπων, λαμβάνει χώρα μιά επί τούτω χρησιμοποίηση ψευδο-συναισθησίας, γιά την έκφραση ιδεών και πολύ συχνά στην οινογραφία, αυτό συμβαίνει κατά κόρον.
Συνηθίζουμε να αποδίδουμε στα χαρακτηριστικά του κρασιού (οξύτητα, τανίνες, γλυκύτητα, γεύσεις, αρώματα κ.ά.) ανθρώπινες ιδιότητες ή ακόμα φυσικών φαινομένων, ζώων, ρούχων, αντικειμένων, κατασκευών και κτιρίων, χρησιμοποιώντας μετονομασίες, παραφράσεις και μεταφορές σαν εργαλεία περιγραφής, καμιά φορά παραβιάζοντας αισθητικούς -γιά κάποιους- κανόνες, αλλά και άλλες φορές εξαιρετικά επιτυχημένα.
Ε, και κάποιες στιγμες προκειμένου να προσιδιάσουμε κάποια οργανοληπτικά στοιχεία, ανατρέχουμε σε εξτραβαγκάντζες ή σπανιότητες που δεν βρίσκουμε στο πρώτο ντουλάπι, ψυγείο ή μπακαλομανάβικο βρε αδερφέ!
Αν όσοι αγαπάμε, ζούμε και αναπνέουμε με το κρασί, προσπαθήσουμε να ανοίξουμε περισσότερο ανοιχτόμυαλα πεδία και ορίζοντες λιγότερο αρτηριοσκληρωτικούς, με λυρισμό και εξπρεσιονισμό αν θέλετε, μπορούν να κερδηθούν πολλά.
Και μπορούν όλα αυτά να συνυπάρξουν με τεχνικούς όρους αν εξηγηθούν επαρκώς και χωρίς στραγγαλιστική χημική ανάλυση, καταστώντας τους εύληπτους και αρεστούς, στοχεύοντας βέβαια στην μία και μόνη ουσία γιά το κρασί, που είναι η ευδαιμονία και η απόλαυση.
Παύλος Γκέγκας,
το παράδοξο έτος τού 2015 που εισήλθα στα social media, για όσα θα επακολουθήσουν αργότερα στις αποτιμήσεις της ποιοτικής στάθμης των κρασιών.
